KTM SX 380 blijft in één versnelling hangen of schakelt niet meer: inbusbout van de schakelwals-meenemer
Symptomen
- Schakelpedaal veert normaal terug maar er wordt geen versnelling ingelegd
- Je blijft in één versnelling hangen (klassiek: vast in de vierde) en komt op één versnelling naar huis
- Alleen nog vrij, geen enkele versnelling meer in te leggen
- Je kunt niet meer terugschakelen terwijl opschakelen nog net gaat
- Harde klik of kraak in de versnellingsbak, metaalsplinters op de magneet van de olieaftapplug
- Klachten verschijnen vaak direct na een revisie of na het monteren van een nieuw deksel
Oorzaak
Rechts op de schakelwals zitten een meenemer en een arretering, vastgezet met een inbusbout die met schroefborging geborgd hoort te zijn. In het forumgeval was er geen enkel spoor van Loctite op die bout te vinden, trilde hij los en draaide de schakelas wel maar de wals niet meer mee: het pedaal veert, er schakelt niets. Een tweede variant op dezelfde plek, en precies wat er op de EXC 380 in de bron gebeurde: het glijblik op de schakelas kantelt op de schakelarretering en blijft daar hangen, waardoor er helemaal niets meer schakelt - typisch nadat het blok open is geweest. Een derde variant op een 380 EXC: het sterretje op het eind van de schakelwals loopt los, waarna de rijder in de vierde versnelling vast zit. Of KTM in een bepaald modeljaar is overgestapt op aluminium meenemer en arretering is niet hard te maken: een rijder van een EXC 250 2001 schrijft alleen dat er 'blijkbaar iets veranderd is, nu compleet uit alu en een deel in plaats van twee delen'. Controleer dus wat er in jouw blok zit via het onderdelenboek van jouw bouwjaar.
Populair voor de KTM SX 380
Inbusbout van de meenemer en de arretering controleren en correct borgen
- Moeilijkheid
- zelf te doen
- Tijd
- 2-3 uur
- Kosten
- 25-90 EUR
Stappen
- Tap de transmissieolie af, haal de uitlaat weg en neem het rechter (koppelings-)deksel eraf; meenemer, arretering en arreteerhefboom liggen dan vrij. Het motorblok hoeft daarvoor niet uit het frame.
- Pak het schakelpedaal en kijk of de schakelwals meedraait. Draait de as wel en de wals niet, dan is de inbusbout van de meenemer los of gebroken; blijft het glijblik op de arretering hangen, dan is dat de tweede variant.
- Draai de inbusbout eruit en inspecteer hem op Loctite-resten en op uitgerekte draad; controleer ook de draad in de schakelwals. In het forumgeval was er geen enkel spoor van Loctite op de bout te vinden.
- Monteer de arretering zo op de wals dat de vlakke delen niet in het midden staan en trek de arreteerhefboom van de wals weg.
- Zet de meenemer terug, bestrijk de inbusbout met middelsterke schroefborging (Loctite 243) en haal hem aan op het moment uit het KTM-werkplaatshandboek voor jouw bouwjaar - neem geen moment uit dit artikel of uit forumposts over.
- Vervang de bout en zo nodig meenemer en arretering als er sporen van schuren of een ronde draad zichtbaar zijn, en controleer de magneet van de olieaftapplug op splinters.
- Monteer het deksel met een nieuwe pakking (dekselbouten op het moment uit het werkplaatshandboek) en vul verse transmissieolie van de voorgeschreven specificatie bij.
| Onderdeel | Specificatie | Opmerking |
|---|---|---|
| Inbusbout meenemer schakelwals | originele inbusbout schakelwals-meenemer KTM 250/300/380, montage met Loctite 243 | Forumgevallen laten zien dat er vanaf de fabriek soms geen Loctite op zat |
| Meenemer + arretering | meenemer (Walzenmitnehmer) en vergrendelstuk; de uitvoering (kunststof of aluminium) verschilt per bouwjaar - natrekken in het onderdelenboek | Een aluminium uitvoering wordt vaak als upgrade gemonteerd |
| Dekselpakking en olie | pakking koppelingsdeksel KTM 250/300/380 plus transmissieolie volgens KTM-specificatie | Verversingsinterval voor transmissieolie volgens het KTM-werkplaatshandboek van jouw bouwjaar; bij races vaker |
Gereedschap
- Inbussleutels
- Momentsleutel
- Olieopvangbak
- Loctite 243
- Magneetstift of lampje
Glijblik en schakelmechaniek uitlijnen (vooral na een revisie)
- Moeilijkheid
- ervaren sleutelaar
- Tijd
- 3-5 uur
- Kosten
- 40-150 EUR
Stappen
- Deksel eraf en kijk of het glijblik op de schakelas op de schakelarretering is vastgelopen - dat was in de EXC 380-bron de werkelijke oorzaak; duw het met een schroevendraaier terug zodat het weer vrij in de meenemer grijpt.
- Controleer het glijblik op slijtage bij de aangrijppunten en op de terugloopvlakken; is dat sterk ingekeept, vervang het dan.
- Controleer of de stuurpen van het glijblik stevig vastzit en meet de overstand tussen stuurpen en schakelsegment; de toegestane waarde staat in het KTM-werkplaatshandboek voor jouw bouwjaar en moet daar worden opgezocht.
- Bouw de schakelas op volgens het werkplaatshandboek: glijblik met de stuurpennen naar beneden, pennen in het schakelsegment haken, drukveer, veergeleider en terugloopveer met het omgezette einde over de bout, plus de aanslagring in de maat uit het onderdelenboek.
- Meet de vrije speling tussen glijblik en schakelsegment en vergelijk met de waarde uit het werkplaatshandboek; buiten die band schakelt hij niet betrouwbaar.
- Schuif de ingevette schakelas met aanslagring in de lagers tot het glijblik tegen de meenemer komt, knijp hem dan samen en duw hem tot de aanslag door.
- Stel tot slot de hoogte van het schakelpedaal in (in de bron wordt een te laag ingesteld pedaal als mogelijke oorzaak genoemd) en schakel met de motor uit door alle versnellingen.
| Onderdeel | Specificatie | Opmerking |
|---|---|---|
| Glijblik (slide plate) schakelas | glijblik met stuurpennen voor KTM 250/300/380 schakelas | Vervangen bij ingekeepte terugloopvlakken of een loszittende stuurpen |
| Veren en ringen schakelas | drukveer, veergeleider, terugloopveer en aanslagring in de maat uit het werkplaatshandboek | Maten aanhouden uit het KTM-werkplaatshandboek van jouw bouwjaar |
| Lager schakelwals | groefkogellager schakelwals; borgschroeven bij montage met Loctite 243 | Demontage en montage volgens het werkplaatshandboek |
Gereedschap
- Bankschroef met beschermde klemmen
- Schuifmaat of voelermaat
- Inbussleutels
- Loctite 243
- Momentsleutel
Onderdelen voor deze reparatie
Voorkomen
Elke keer dat je het koppelingsdeksel open hebt: controleer de inbusbout van de meenemer en zet hem terug met verse middelsterke schroefborging op het moment uit het werkplaatshandboek - in de bron zat er vanaf de fabriek geen Loctite op. Gebruik bij een revisie geen gebruikte bout en controleer voordat het deksel dichtgaat of het glijblik goed in het schakelsegment hangt en de speling binnen de handboekwaarden valt; het probleem in de 380-bron ontstond juist direct na een complete demontage. Verder is de magneet op de olieaftapplug je waarschuwingssysteem: controleer hem bij elke transmissieolieverversing volgens het serviceschema uit het werkplaatshandboek en pak het aan als je splinters vindt. Check regelmatig of de bouten van de schakelas-afdekking en het schakelpedaal nog vastzitten - op deze motor trilt alles los.
Veelgestelde vragen
Moet het motorblok eruit om dit te repareren?
Nee, in de meeste gevallen niet. Je tapt de transmissieolie af, haalt de uitlaat weg en het rechter deksel eraf; meenemer, arretering en glijblik liggen daarmee vrij. Alleen als de schakelwals zelf of de lagers beschadigd zijn, moet het blok eruit en het carter open.
Ik hing vast in de vierde en kon niet meer terug - is mijn versnellingsbak nu kapot?
Meestal niet. Dat is precies het beeld van een losgelopen meenemer of sterretje op het eind van de schakelwals; 380-rijders beschrijven het als 'opgelucht dat het alleen dat was'. Controleer wel of de bout er nog is en of er geen stukjes in de bak liggen, en kijk de magneet van de olieaftapplug na.
Het probleem ontstond direct na mijn revisie - wat heb ik fout gedaan?
Twee klassiekers: de inbusbout van de meenemer zonder Loctite gemonteerd, of het glijblik niet goed in het schakelsegment gehangen zodat het op de arretering kantelt. Meet de vrije speling en de overstand tussen stuurpen en schakelsegment en vergelijk ze met de waarden uit het werkplaatshandboek van jouw bouwjaar, en kijk of je de aanslagring niet in het carter hebt laten liggen.
Bronnen
- Offroadforen Community (Technik für KTM, Husaberg und Beta)
das Gleitblech das an der Schaltwelle dran ist, hat sich aus welchen Gründen auch immer an der Schaltarretierung verkantet
- Offroadforen Community (Technik für KTM, Husaberg und Beta)
die ISK. Schraube vom Walzenmitnehmer hat sich gelöst. Auf der Schraube konnte ich keine Reste von Loctite finden
- ADVrider (2 smokers) via Web Archive · originele pagina
On mine the star gear on the end of the drum came loose and I kept getting stuck in 4th gear
Dit advies is indicatief. Gebruik voor veiligheidskritisch werk altijd het officiële werkplaatshandboek of laat het werk uitvoeren door een dealer.






























