KTM 300 EXC startmotor draait traag, slipt of ratelt: bendix-bussen vervangen door brons

Symptomen

• Startmotor draait hoorbaar, maar de krukas draait traag of helemaal niet rond (klinkt als een lege accu, terwijl de accu goed is)
• Malend, krakend of ratelend geluid bij het starten
• Bendix slipt door of 'jankt' kort na het aanslaan van de motor
• Na reinigen werkt de starter een tijdje (circa 10 starts) goed en daarna komt het probleem terug
• In ernstige gevallen een gescheurd deksel of beschadigde boring in het motorblok

Oorzaak

Bij de 2008-2016 KTM 250/300 tweetakt zit de startmotor horizontaal op de linkerkant van het blok en drijft via een tussentandwiel (kroonwiel) en de bendix het vliegwiel aan. Die tandwielen draaien 'droog' in het vliegwieldeksel, alleen met wat vet bij montage. De asjes van bendix en kroonwiel lopen in gesplitste kraagbussen met een Teflon-coating. Zodra die laag weg is, ontstaat speling en wrijving: de bussen gaan in hun boring meedraaien, de tandwielen lopen niet meer haaks in elkaar, en de startmotor moet extra weerstand overwinnen. De spanning zakt in, de starter draait traag en de tanden van bendix en kroonwiel slijten of breken. Verkeerde axiale speling (eindspeling) van het kroonwiel versterkt het malen. Via het ontluchtingsgat onderin het deksel komen bovendien water en modder bij de tandwielen.

Bronzen bussen plaatsen en eindspeling afstellen

Moeilijkheid

ervaren sleutelaar

Tijd

1,5-3 uur

Kosten

EUR 25-60 voor bussen/shims; EUR 60-120 extra voor een nieuwe bendix; EUR 90-400 voor een nieuwe startmotor

Stappen

1. Motor koud, accu loskoppelen. Linker ontstekings-/vliegwieldeksel en het kleine inspectiedeksel van de starteraandrijving demonteren; let op de positie van ringen en shims.
2. Bendix en kroonwiel (tussentandwiel) uitnemen en de kraagbussen in deksel en carter inspecteren: is de bruine Teflon-laag weg en zie je kaal aluminium, of draait de bus in de boring, dan vervangen.
3. Oude bussen eruit halen en de bronzen bussen met het meegeleverde inslagdoorn (XRC/ORO2U) haaks inpersen. Ze moeten een lichte perspassing hebben; is de boring uitgesleten, zet de bus vast met een bus-/lagerborgmiddel.
4. Kroonwiel terugplaatsen met de juiste shims/drukringen en de axiale speling controleren: het tandwiel moet vrij draaien zonder merkbare heen-en-weerspeling. Bij 2008-2016 modellen corrigeren met de shims uit de Slavens-kit (KT551BUSHKIT); speling-waarde volgens werkplaatshandboek.
5. Bendix reinigen (oud vet en vuil eruit), tandwielen invetten met lagervet en het bendix-lichaam licht behandelen met siliconenspray; deksel met nieuwe pakking monteren en de bouten aanhalen volgens werkplaatshandboek.
6. Accu controleren: rustspanning minimaal ca. 12,6 V; een zwakke accu laat ook een gezond startsysteem traag draaien.

Gereedschap

• Inbussleutels/doppen set
• Vliegwieldeksel-pakking
• Inslagdoorn (meegeleverd bij XRC/ORO2U)
• Bus-/lagerborgmiddel (bijv. Loctite 641/638)
• Schuifmaat of voelermaten voor eindspeling
• Lagervet en siliconenspray
• Multimeter

Starteraandrijving in een oliebad zetten (ADB-mod, alleen 2008-2016, niet-fabrieksmatig)

Moeilijkheid

zelf te doen

Tijd

1 uur

Kosten

EUR 10-25

Stappen

1. Let op: dit is een niet-fabrieksmatige aanpassing (ADB Magazine) voor de oude 2008-2016 opstelling met de startmotor boven de vliegwielmagneet; niet bedoeld voor het herziene 2017+ startsysteem. Doe dit niet bij een motor in garantie.
2. Ontluchtingsgat onderin het vliegwieldeksel dichtzetten met hittebestendige siliconenkit, zodat er geen water en modder meer in komt.
3. Een klein gaatje boren in de rubberen doorvoertule bovenin het deksel (waar de statorkabels doorlopen) en daar een dun ontluchtingsslangetje in verlijmen; slang onder de tank omhoog leiden en vastzetten met tie-wraps.
4. Via het inspectiedeksel van de starteraandrijving ca. 150 ml (ADB) automatische-transmissievloeistof (ATF) of 5W vorkolie toevoegen; forumleden gebruiken ook motorolie. Deksel sluiten.
5. De olie regelmatig verversen (bijv. bij elke versnellingsbakolie- of topend-beurt) en controleren op lekkage bij de krukas-/deksel­afdichting.

Gereedschap

• Kleine boor
• Siliconenkit hittebestendig
• Tie-wraps
• Injectiespuit of maatbeker

Voorkomen

Minimaal één keer per jaar (of elke topend-beurt) het startsysteem openen: bussen inspecteren, bendix en tandwielen reinigen en opnieuw invetten. Gebruik een goede, volle accu (veel 300-rijders stappen over op een lichte LiFePO4-accu met hoge startstroom). KTM adviseert bij de carb-modellen een koude motor te kickstarten en de knop vooral voor herstarts te gebruiken. Blijf niet lang 'orgelen': na 5 seconden even pauzeren.

Veelgestelde vragen

Bronnen

• ktmforum.eu (DE)Einmal ist auch schon der Deckel gerissen weil die kleinen „ lagerhülsen“ verschlissen waren und somit die Übersetzung der bendix „ Freilauf hatte
• ktmforum.eu (DE)Neuer Bendix, dazu alle Hülsen erneuert und fett aufgetragen.
• Ride Asia Motorcycle ForumsEveryone I know with a KTM300 2T has problems with the starter motor. It's a poor design and will keep failing and failing.
• Dirt Bike Magazine - Mr. Know-It-AllThe most likely culprits are the Bendix and starter-motor support bushings in the cases. Give them a visual inspection. If the Teflon coating is worn, replace them.
• Slavens Racing (aftermarket, XRC-kit)The stock bushings in the KTM/Husqvarna/GasGas 250/300 electric starter system are a low-quality, Teflon coated, split bushing.
• Slavens Racing (aftermarket)When the collar bushings are worn and/or the end play is incorrect it can cause the electric starter system to turn the engine over slowly and a grinding noise may be heard.
• Australasian Dirt Bike Magazine (tech)Two-stroke starter motor gears run dry off the flywheel magneto, with no lubrication apart from a small amount of grease when they are assembled.
• Dirt Bike Magazine - Mr. Know-It-Allit sounds like your Bendix has an issue that will eventually cause it to fail. Sometimes they will lock up, explode and blow out the case.