KX 85 van 2014 of later ratelt en tikt stationair: powervalve-geratel of toch iets ernstigs?

Symptomen

• Metaalachtig ratelen/klepperen bij stationair toerental, erger als de motor koud is
• Het geluid verdwijnt zodra je een beetje gas geeft
• Twee identieke KX 85'en klinken onderling duidelijk verschillend
• Klinkt als 'tikkende top end' of licht zuigerslaan, ook bij een verse revisie met nieuwe zuiger en lagers
• Het geluid verandert niet als je de koppeling intrekt (dan ligt het níet aan koppeling/primaire aandrijving)

Oorzaak

Vanaf model 2014 vervangt Kawasaki het oude samengestelde KIPS-blok door twee los bewegende uitlaatschuiven in de cilinder, aangedreven via een hefboom en stang door de centrifugaalregelaar in het rechter motordeksel. Bij laag toerental staan die schuiven dicht en krijgen ze geen gasdruk; de speling in de schuiven, de pennen, de hefboom en de governor-stang laat ze dan tegen hun aanslagen klepperen - precies op stationair en het ergst bij een koude motor, als alle delen nog op maximale speling staan. Omdat het geluid via de cilinder en de kop naar buiten komt, klinkt het als zuiger- of lagergeratel. Echte top-end- of hoofdlagerschade geeft juist een geluid dat mét het toerental toeneemt of dat verandert als je de koppeling intrekt, en gaat meestal samen met vermogensverlies, een slechte compressie of zijdelings/verticaal spel op de krukas.

Onderscheid maken tussen onschuldig powervalve-geratel en echte schade

Moeilijkheid

zelf te doen

Tijd

1 uur

Kosten

0-30 EUR

Stappen

1. Laat de motor warm stationair lopen en trek de koppeling in: verandert het geluid, zoek dan bij koppeling, naafspeling en primaire aandrijving, niet bij de powervalve.
2. Houd een schroevendraaier of stethoscoop op de cilinder bij het KIPS-deksel en daarna op het carter bij de krukasafdichting; zit het geluid in de cilinder bij de schuiven, dan is het geratel van de powervalve.
3. Controleer de krukas op spel: deksel van het vliegwiel eraf en het vliegwiel op en neer bewegen - elk voelbaar verticaal spel is fout. Meet ook de compressie en kijk via de uitlaatpoort naar zuiger en boring.
4. Haal het KIPS-/powervalve-deksel los en controleer de voorspanning van de hefboomarm en de speling van de twee schuiven; een verkeerd gemonteerd deksel zonder voorspanning maakt het geratel merkbaar luider.
5. Is de motor net gereviseerd, haal dan ook de kop eraf en kijk of de zuiger de kop raakt: op de forums wordt bij een tikkende, verse KX 85 juist geopperd dat de zuiger de kop 'kust' en wordt geadviseerd te zoeken naar een klein contactvlakje op zuiger of kop. Meet in dat geval de squish voordat je verder bouwt.
6. Blijft het beeld goed (compressie ok, geen krukasspel, geen contactspoor, geluid weg boven stationair), dan is het geratel inherent aan het model; concentreer je op het normale 15-20-uurs top-end-interval.

Gereedschap

• Stethoscoop of lange schroevendraaier
• Compressiemeter met M14x1,25 adapter
• Momentsleutel 2-25 Nm
• Dopsleutelset

Speling in het powervalve-mechanisme terugbrengen bij een revisie

Moeilijkheid

ervaren sleutelaar

Tijd

2-3 uur

Kosten

60-150 EUR

Stappen

1. Bij de top-end: beide uitlaatschuiven eruit, koolstof van schuiven en poortranden verwijderen en de pengaten op ovaliteit controleren.
2. Nieuwe pakking schuifdeksel 11060-1778 en nieuwe keerring voor de bedieningsstang monteren; keerringlip met hogetemperatuurvet, stangjournaal met 2-takt olie.
3. Borgmiddel op de bout van de schuifhefboom en aandraaien op 3,9 Nm, schuifdeksel op 5,2 Nm - beide volgens werkplaatshandboek.
4. Bij montage van het rechter motordeksel de hefboomarm correct voorspannen en het stipje op de powervalve-as uitlijnen met het merkteken, zodat de schuiven in de dichte stand beginnen.
5. Cilinder- en kopmoeren kruislings op 25 Nm en de bougie op 26 Nm volgens werkplaatshandboek, daarna koelsysteem vullen met 50/50 koelvloeistof (0,67 L) en ontluchten.

Gereedschap

• Momentsleutel 2-25 Nm
• Soldeerdraad voor squishmeting
• Hogetemperatuurvet
• Pakkingschraper

Voorkomen

Maak de schuiven en poorten schoon bij elke zuigerwissel (15-20 uur bij crossgebruik) en vervang dan ook de keerring van de bedieningsstang. Monteer het rechter motordeksel altijd met de juiste voorspanning op de hefboomarm. Houd een logboek van urenstand, compressie en squish, zodat je verandering in het geluid kunt koppelen aan meetwaarden in plaats van aan gevoel.

Veelgestelde vragen

Bronnen

• Vital MX - Tech Help/Race Shop (via Web Archive) · originele paginaWe run 15 kx85s and yes, the rattle like hell, especially at low rpm when cold
• Vital MX - Moto-Related (via Web Archive) · originele paginaUsually something like this is a pipe or something touching the motor, clutch, power valve timer or bearing
• Transmoto (modelnieuws 2014 KX85)The KIPS valve system is completely new to help generate more power and torque across the rev range
• Kawasaki onderdelenfiche KX85-II 2014 (Hands On Kawasaki)12005-0726 01 VALVE-EXHAUST 229.05 each