Kawasaki KX 500-motor in een nieuwer frame (KX500AF): wat de ombouw echt vraagt

Symptomen

• Het KX500-blok past niet in een modern frame zonder de onderste framebuizen eruit te snijden
• De koelvloeistofuitlaat op de cilinder botst met de uitlaatbocht van een standaard pijp
• Standaard radiateurs en radiateurslangen passen niet; slangen lopen tegen de bobine aan
• De luchtfilterkast van het donorframe sluit niet aan op het KX500-inlaatrubber
• Koppelingsplaten wisselen vraagt op de KX500 het hele zijdeksel eraf, met aftappen en pakking
• Kickstarter, voetsteunen en kabelloop botsen met het nieuwe frame
• Originele kickstarters die breken - op builds wordt daarom een billet exemplaar gemaakt

Oorzaak

De KX500-motor is breed en hoog en komt uit een stalen perimeterframe uit de vroege jaren negentig; moderne aluminium frames van de KX250F/KX450F zijn ontworpen rond een smalle viertakt met een heel andere plaatsing van de uitlaatpoort, de koelvloeistofaansluitingen en de airbox. In zo'n aluminium chassis is een KX500AF in de praktijk een frame-bouwproject: bouwers vervangen de complete onderste cradle en passen daarna alles eromheen aan. Bij een chromoly stalen KTM-frame pakt dat anders uit: Motocross Action beschrijft dat KTM's stalen frame 'has more room for the engine of choice and can be cut, chopped and welded with ease', en bij de FMF-hybride waren alleen de cradlebuizen genotcht met ingelaste chromoly buisjes voor de onderste motorsteunbouten. De tweede reden dat deze conversies populair zijn, is dat je met een modern frame in een klap de zwakke originele remmen, de vering en de stuureigenschappen meeneemt die KX500-rijders anders los moeten oplossen.

Het frame geschikt maken: cradle, koelvloeistofuitlaat en pijp

Moeilijkheid

dealer

Tijd

meerdere weken tot maanden

Kosten

3000-9000 EUR voor een complete bouw

Stappen

1. Kies je donorframe bewust, want dat bepaalt de hoeveelheid werk. De gedocumenteerde routes: een aluminium KX450F-frame (2014) waarbij de complete cradle wordt vervangen, en een chromoly KTM-frame (2013 KTM 250SX) waarbij alleen de cradlebuizen zijn genotcht en er chromoly buisjes voor de onderste motorsteunbouten zijn ingelast. In de 500cc-build-off zijn de onderste framerails van een 2007 KTM 450 SX-F in een 2016 KTM 250 SX-F-chassis gezet - dat zijn donorrails, geen compleet frame dat beter zou passen.
2. Bij een aluminium KXF-chassis: vervang de complete onderste cradle door zelfgemaakte buizen en billet motorsteunen die op de KX500-bevestigingspunten uitkomen; dit bepaalt de motorhoogte en dus de geometrie.
3. Let bij het passen van de nieuwe cradlebuizen op de tweede bocht in de buis: 'Fit like this is only achieved (kxf chassis) when you incorporate the second bend in the tube. Filling gaps is a no-no on structural applications as it creates a weak weld.' Spleten dichtsmeren met lasmateriaal is op een dragend onderdeel dus uit den boze.
4. Bepaal de motorhoogte en -hoek meetbaar in plaats van op het oog: bij de FMF/KTM-hybride is de positie van de onderste motorsteunbouten gekozen op het punt waar het ingegoten Kawasaki-logo op het koppelingsdeksel waterpas stond, en is een 6 mm spacer gemaakt om de kettinglijn te laten kloppen.
5. Verplaats of herpositioneer de koelvloeistofaansluiting op de cilinder: op de FMF/KTM-hybride is de wateraansluiting rechts op de cilinder twee inch opzij gezet en het oude gat dichtgemaakt omdat de pijp er precies langs moest; bij de Ransom-build is de koelvloeistofelleboog naar voren gezet voor meer pijpruimte.
6. Maak nieuwe radiateurs plus beschermers en leg de slangen opnieuw zodat ze vrij blijven van de bobine en de pijp; dit is bij elke KX500AF-bouw een apart ontwerpprobleem.
7. Maak een nieuwe luchtfilterkastwand die het KX500-inlaatrubber op het donorframe aansluit en controleer de vrije ruimte voor kickstarter, voetsteunen en koppelings- en gaskabel over de volledige veerweg.
8. Behandel het resultaat als een zelfgebouwd dragend chassis: laat het lassen doen door iemand die aluminium of chroommolybdeen beroepsmatig last, laat een aluminium frame na het lassen warmtebehandelen (de Ransom-bouwer last met 4643-toevoegmateriaal juist omdat het frame daarna de warmtebehandeling in gaat) en laat de bekende KX500-zwakke punten gusseten.

Gereedschap

• TIG-lasapparaat
• Frame-/motorjig of montagebok
• Haakse slijper
• Buigapparaat voor buis
• Momentsleutel
• Schuifmaat

Tweedelig koppelingsdeksel: de mod die je bij elke conversie wilt

Moeilijkheid

dealer

Tijd

1-2 dagen bij een werkplaats

Kosten

200-500 EUR

Stappen

1. Begrijp het probleem: de KX500 heeft standaard een eendelig koppelingsdeksel, dus voor elke set koppelingsplaten moet het complete zijdeksel eraf, met aftappen en een nieuwe pakking.
2. De gangbare oplossing is het front van het originele KX500-deksel eraf snijden en er een adapterring op lassen waar een KX450F-koppelingsdeksel precies op past.
3. Laat de adapterring draaien zodat het KX450F-deksel vlak en centrisch aanligt en monteer een O-ring of een vlakke pakking tussen ring en deksel.
4. Combineer de ingreep meteen met een oliekijkglas in het nieuwe deksel en met het dichtzetten van de tweede olievulopening, zoals bouwers dat op KX500AF-conversies doen.
5. Controleer na montage de vrije ruimte tot de rechter voetsteun en het frame van je donorchassis en doe een droge test op koppelingslichting voordat je de olie erin doet.

Gereedschap

• Draaibank of toegang tot een draaierij
• TIG-lasapparaat
• Doppenset
• Momentsleutel

Realistisch kiezen: kant-en-klaar kopen of zelf bouwen

Moeilijkheid

ervaren sleutelaar

Tijd

afhankelijk van de keuze

Kosten

1000-9000 EUR

Stappen

1. Vraag jezelf eerst af of je frames kunt (laten) snijden en lassen: op de conversieforums is de nuchtere conclusie dat de meeste wilde conversies snij- en laswerk aan het frame vragen.
2. Vergelijk een complete bouw met het alternatief: een origineel KX500-frame laten gusseten, een moderne voorkant monteren en de trekstangen inkorten geeft een groot deel van het resultaat voor een fractie van het geld.
3. Vraag bij een gespecialiseerde bouwer altijd naar de uitvoering van de cradle, de uitlaatroutering, de radiateuroplossing en het koppelingsdeksel - dat zijn de vier punten waar conversies op afbreken.
4. Test de motor compleet door voordat je hem laat spuiten of poedercoaten: eerst volledig monteren, draaien en afstellen, daarna pas de cosmetiek.

Gereedschap

• Meetlat en waterpas voor geometriecontrole
• Momentsleutel
• Doppenset

Voorkomen

Behandel een conversie als een zelfgebouwd chassis: controleer na de eerste drie rijdagen alle lassen en bouten, en daarna na elke rijdag, want de trillingen van een KX500 zijn precies hetzelfde als in het originele frame. Gusset de cradle en de pijpbeugels al bij de bouw in plaats van na de eerste scheur. Houd de uitlaat spanningsvrij gemonteerd en gebruik verse veren op de pijpbevestiging. Noteer alle maatvoering (motorhoogte, offset, trekstanglengte) zodat je bij een volgende aanpassing weet waar je vandaan komt.

Veelgestelde vragen

Bronnen

• Vital MX (Bike Builds), via Web Archive · originele paginarelocation of coolant outlet on the cylinder to accommodate an off the shelf cr500 expansion pipe
• Motocross Action Magazine (FMF KX500/KTM 250SX hybride)Donny moved the water spigot over 2 inches and covered up the old spigot hole.
• Motocross Action Magazine (Dr. Jekyll & Mr. Hyde 500cc build-off)both teams had to cut out the cradle of the frames so the 500cc engine of their choice could be shoehorned in
• Motocross Action Magazine (1991 KX500 adrenaline machine)modern chassis were built for a purpose, and that purpose isn't to have a 30-year-old smoker engine shoved in it
• Motocross Action Magazine (test 1991 KX500-build)The modern chassis weren't built to have a 500cc two stroke engine slammed inside of it.
• Dirt Bike Magazine (Ransom KX500AF: behind the build)Wayne also fabricated a compression release into the head and relocated the coolant elbow farther forward to provide more exhaust pipe clearance.
• Dirt Bike Magazine (Ransom KX500AF build update 1)Filling gaps is a no-no on structural applications as it creates a weak weld
• Dirt Bike Magazine (KX500-project the Reynolds way)the first is a complete restoration of the stock steel-framed chassis, or the second is taking the two-stroke powerplant and fabricating it into a modern-day, four-stroke, aluminum-framed chassis
• Motocross Action Magazine (retrotest KX Guru Racing KX500)cut the face off the stock KX500 cover and welded on an adapter ring that allows a KX450F clutch cover to bolt right on