Yamaha YZ 426F wil warm niet starten: het hot-start/decompressie-ritueel en de auto-decomp nokkenas

Symptomen

• Koud start hij na 2-3 trappen, maar warm (bijvoorbeeld na een val of op de startlijn) heb je 20+ trappen nodig
• Motor slaat terug (kickback) en de kickstarter schopt hard terug tegen je been
• Hij vuurt alleen met de choke erop en slaat af zodra de choke dicht gaat
• Starten lukt alleen door de motor te duwen of over een helling te laten rollen
• Het starten wordt over de maanden geleidelijk zwaarder, ook koud

Oorzaak

De YZ426F is een 426 cc vijfventieler met hoge compressie (volgens fabrieksspecificatie circa 12,5:1) en wordt met de voet gestart. Om de motor over het compressiepunt te krijgen zit er een mechanische decompressiehendel op het stuur die een uitlaatventiel iets opent. Zonder dat ritueel haal je de trapsnelheid niet die de ontsteking nodig heeft. Warm komt er een tweede probleem bij: het mengsel wordt te rijk - daarvoor is het hot-startcircuit, dat extra lucht bijmengt en het mengsel dus verarmt (bevestigd op Motor-Forum.nl). Werkt dat ritueel niet meer, dan zijn er twee veelvoorkomende mechanische oorzaken: (1) de ventielspeling is krap geworden, waardoor de ventielen op de compressieslag niet volledig sluiten en de compressiedruk voor het starten wegvalt, en (2) het pilotcircuit/de brandstofschroef is vervuild of verkeerd gezet. Een te strak gezette decompressiekabel is een derde klassieker: dan lift het ventiel bij stuurbewegingen al iets mee, wat hoesten en afslaan in trage bochten geeft (Mini Riders).

Het startritueel foutloos uitvoeren (koud en warm)

Moeilijkheid

zelf te doen

Tijd

15-30 minuten

Kosten

0-25 EUR

Stappen

1. Koud: benzinekraan open, chokeknop op de carburateur volledig uittrekken, bike in neutraal. Heeft de motor een paar dagen stilgestaan: twee keer kort het gas open- en dichtdraaien zodat de accelerator pump de inlaat primet - daarna het gas niet meer aanraken.
2. Trek de decompressiehendel in en duw de kickstarter ongeveer anderhalve inch (circa 4 cm) naar beneden tot je voelt dat de motor over het compressiepunt is; laat de hendel los en laat de kickstarter helemaal terugkomen.
3. Geef nu een volledige, agressieve trap over de hele slag met volledig gesloten gas. Niet 'proberen' maar doortrappen; gas geven tijdens het trappen is volgens ervaren 426-rijders de belangrijkste fout en kost je minuten starttijd.
4. Warm (binnen een paar minuten na afzetten): choke dicht, gas volledig dicht, hot-start bedienen en vasthouden, volle trap. Let op het bouwjaar: op de 2000-modellen is de hot-start een rode trekknop op de carburateur, op de latere modellen een hendeltje op het stuur. Laat de hot-start los zodra hij loopt.
5. Hangt de motor na een val op zijn kant: zet de benzinekraan dicht, trap hem een paar keer met de decompressiehendel in en gas dicht leeg, zet de kraan weer open en start met de hot-start.
6. Controleer de vrijslag van de decompressiekabel: er moet merkbaar spel zijn voordat de nok het ventiel opent. Staat de decompressor te strak, dan lift het ventiel bij stuurbewegingen al iets mee en hoest/slaat de motor af in trage bochten.

Gereedschap

• Bougiesleutel
• Voelermaatje 0,7 mm
• Kabelsmeermiddel
• Schroevendraaier voor de brandstofschroef

Oorzaak wegnemen: ventielspeling en pilotcircuit

Moeilijkheid

ervaren sleutelaar

Tijd

2-4 uur

Kosten

40-150 EUR

Stappen

1. Meet de ventielspeling koud met de krukas op TDC compressie (het 'I'-teken in het ontstekingsdeksel): inlaat 0,15-0,20 mm, uitlaat 0,25-0,30 mm (waarden voor de 2000 YZ426F zoals gedeeld op Mini Riders; controleer ze tegen het werkplaatshandboek van jouw bouwjaar).
2. Herstel te krappe speling met dunnere plaatjes (shims) tussen ventielsteel en lifter; reken: nieuwe shim = oude shim + gemeten speling - gewenste speling, afgerond op 0,05 mm.
3. Haal de vlotterbak van de FCR39 en maak de pilot (standaard #42 volgens meerdere 426-rijders) en de brandstofschroefboring schoon met een dun koperdraadje of de juiste nummerboor; een verstelbare brandstofschroef maakt afstellen zonder gereedschap mogelijk.
4. Zet de brandstofschroef op ongeveer 1,5 slag open vanaf lichtvast - dat is de waarde waarmee 426-rijders een vlotte start en een stabiel stationair melden - en corrigeer van daaruit in kwartslagen.
5. Controleer tot slot of de hot-startplunjer vrij beweegt en volledig terugkomt: blijft hij deels open hangen, dan loopt de motor permanent arm en start hij koud slecht.

Gereedschap

• Voelermaatjesset metrisch
• Micrometer of schuifmaat
• Magneet en pick
• Carb cleaner
• Torx/inbus-set
• Momentsleutel

Auto-decompressie uitlaatnokkenas monteren (Hot Cams)

Moeilijkheid

ervaren sleutelaar

Tijd

3-5 uur

Kosten

200-320 EUR

Stappen

1. Zet de motor op TDC compressieslag (teken 'I' in het ontstekingsdeksel), verwijder tank en nokkenasdeksel en maak de kettingspanner pas daarna los - nooit de spanner losmaken met een nok op een lifter.
2. Demonteer de uitlaatnokkenas, monteer de Hot Cams uitlaatnokkenas met auto-decompressie voor YZ426F 2000-2002 (SKU 4035-1E) en zet de E/I-tekens weer exact vlak met de bovenkant van de kop.
3. Belangrijk: bij een auto-decomp nokkenas kun je de timing niet meer 'een tandje' bijstellen - de decompressiepen is een intrekbare noklob, dus een tand verkeerd betekent niet starten of schade.
4. Torqueer de nokkenaskappen gelijkmatig kruislings volgens het aandraaimoment in het werkplaatshandboek van jouw bouwjaar (niet op gevoel) en meet daarna de ventielspeling opnieuw: met een andere nok veranderen de spelingen.
5. Verwijder de decompressiehendel en kabel van het stuur en sluit de doorvoer in de cilinderkop af met de bijbehorende plug en afdichting, zodat er geen vuil binnenkomt of olie weglekt.
6. Reken op iets meer tikgeluid van de ventieltrein: aftermarket nokken hebben een kortere stilte-aanloop (quieting ramp) dan origineel.

Gereedschap

• Momentsleutel 5-25 Nm
• Inbus/Torx-set
• Voelermaatjes
• Shimkit
• 17 mm dopsleutel voor de krukasbout

Voorkomen

Controleer de ventielspeling elke 15-20 rijuren (en altijd voor het seizoen) en de vrijslag van de decompressiekabel bij elke wasbeurt. Laat de motor nooit lang stationair draaien voor je hem afzet; een paar seconden hoger toerental ruimt het rijke mengsel op, waardoor hij warm beter herstart. Rijd de carburateur leeg als de bike langer dan een maand stilstaat - verharde benzine in de pilot is de nummer één oorzaak van een 426 die 'ineens' niet meer start.

Veelgestelde vragen

Bronnen

• RME4x4.comThere is a starting technique for the 426. A buddy of mine has one and if he follows it, it starts right up.
• Tokyomods (Hot Cams productpagina)Excellent midrange increase, improved throttle response, and smooth power delivery. Exhaust cam includes auto-decompression mechanism.
• Mini Riders forumDecompressor is set too tight, so turning the bars engages release slightly
• Motor-Forum.nl (Nederlands)vraagje over het 'warme-start hendeltje' op mn yamaha yz426. vandaag had ik hem toch echt nodig om te starten