Fantic XE 125 eerste versnelling te lang in technisch terrein: achtertandwiel naar 50 of 51 tanden

Fantic XE 125 · 2021-2025 (520-ketting met 13 tanden voortandwiel; het standaard aantal tanden achter staat niet in de gebruikte bronnen - tel je eigen tandwiel na) · gecontroleerd 2026-11-01

Symptomen

Eerste versnelling is te lang: je moet constant koppeling slippen in trialeras en steile klimmen
Motor valt stil of 'hikt' in langzame bochten omdat hij onder zijn toerengebied zakt
Koppeling wordt heet en gaat ruiken, koppelingsplaten verslijten snel
Zesde versnelling wordt in het terrein nooit gebruikt
Na het monteren van een groter achtertandwiel past de originele ketting niet meer

Oorzaak

Fantic gebruikt het complete YZ125-blok inclusief de 6-versnellingsbak met crossverhoudingen; de enige aandrijfaanpassing voor enduro is de eindoverbrenging. Wat het standaard aantal tanden op de XE 125 precies is, staat niet in de door ons gevonden bronnen - wel dat de YZ125 vanaf 2005 origineel 13/48 heeft op een 520-ketting en dat het voortandwiel 13 tanden is. Tel dus je eigen tandwiel na voordat je iets bestelt. In technisch terrein betekent een crossbak met een korte eindoverbrenging: eerste is te lang, je compenseert met de koppeling en dat kost platen. Op de YZ125-basis doen terreinrijders hetzelfde: 13 tanden voor met 50 of 51 tanden achter op een 520-ketting (een rijder in de Italiaanse draad rijdt 13/51). Een XE 125-eigenaar monteerde een achtertandwiel van 50 tanden en meldt dat de prestatiekit van Fantic zelf al een tweede achtertandwiel van 50 of 51 tanden bevat. De interne bakverhoudingen noemen wij hier niet: wij hebben daar geen bron voor.

Direct bestellen voor deze reparatie

Achtertandwiel 50 of 51 tanden monteren (520-steek)

Moeilijkheid: zelf te doen
Tijd: 1-2 uur
Kosten: 60-180 EUR (tandwiel + ketting)

Stappen

Tel eerst je eigen tandwielen: aantal tanden voor (de bronnen noemen 13 als standaard) en achter. Reken dan uit wat je wint: van 46 naar 50 tanden is ongeveer 9% korter, van 48 naar 51 ongeveer 6%. Voor traag bos- en bergterrein kiezen XE-rijders 50 of 51 tanden achter; blijf je ook op de weg rijden, dan is een kleinere stap verstandiger.
Monteer het nieuwe achtertandwiel met nieuwe tandwielbouten/moeren en haal ze kruislings aan op het koppel uit het werkplaatshandboek; controleer de vlakligging van het tandwiel en monteer nooit een nieuw tandwiel op een uitgerekte ketting.
Meet of de ketting lang genoeg is: een groter tandwiel vraagt meestal een of twee extra schakels. Ketting, achtertandwiel en voortandwiel vervang je als set - een nieuwe ketting op oude tandwielen rekt direct uit. In de Italiaanse draad wordt er ook op gewezen dat je de ketting in de praktijk zelf op maat moet korten of een langere moet nemen.
Stel de kettingspanning volgens het handboek in, controleer de uitlijning van het achterwiel met de markeringen in de asblokken en zet de achteras vast op het koppel uit het werkplaatshandboek.
Controleer of de kettinggeleider en het kettingglijstuk nog vrijlopen bij het grotere tandwiel en of de ketting bij volledige indrukking van de vering niet tegen de zwing komt.

Benodigde onderdelen
Onderdeel	Specificatie	Opmerking
Achtertandwiel	50T of 51T, 520-steek, passend op het steekpatroon van jouw wiel (aluminium of staal)	Een XE-eigenaar monteerde 50T en meldt dat de Fantic-prestatiekit zelf een 50/51T bevat. Aluminium is lichter, staal gaat in zand veel langer mee. Controleer het standaard aantal tanden van je eigen moto door te tellen.
Voortandwiel	13T 520 (in de bronnen genoemd als het standaard voortandwiel van de YZ125-basis); 12T als je nog korter wil zonder nieuwe ketting	Een 12T voor maakt de overbrenging flink korter maar belast ketting en uitgaande as zwaarder; in de Italiaanse draad wordt gewaarschuwd de verhouding tussen tandwiel- en kroondiameter niet te extreem te maken.
Ketting	520 O- of X-ring enduroketting, meestal een of twee schakels langer dan standaard	Meet voor het bestellen je huidige kettinglengte en reken de extra schakels mee; je moet hem meestal zelf op maat korten.
Bevestiging	Nieuwe tandwielbouten/moeren set	Monteer met schroefborgmiddel en op het koppel uit het werkplaatshandboek.

Gereedschap

Kettingsplijter/kettingtrekker
Momentsleutel
Dopsleutelset
Kettingspanningsmeter of liniaal

Koppeling sparen bij de lange standaardoverbrenging

Moeilijkheid: zelf te doen
Tijd: 1-3 uur
Kosten: 40-150 EUR

Stappen

Stel de koppelingskabel zo in dat er aan de greep een klein beetje vrije slag zit; te weinig speling laat de koppeling slepen en verbrandt de platen - juist als je veel moet slippen in een te lange eerste.
Controleer en vervang de koppelingsplaten en veren als de koppeling gaat slippen of ruiken; op het YZ125-blok zijn de koppelingsdelen goed verkrijgbaar en relatief goedkoop.
Verwissel de versnellingsbakolie vaker dan het handboek-interval als je veel slipt. Welke viscositeit, specificatie en vulhoeveelheid je moto vraagt, staat in het handboek van jouw bouwjaar - neem geen getallen uit forumartikelen over.
Rijd technische stukken in een gelijkmatig toerental in de tweede in plaats van de eerste af te knijpen; met een kortere eindoverbrenging is dat ineens mogelijk.

Benodigde onderdelen
Onderdeel	Specificatie	Opmerking
Koppelingsplaten	Plaatset voor Yamaha YZ125 / Fantic XE-XX 125 - laat het juiste bouwjaar bevestigen op onderdeelnummer	Meet de plaatdikte en vergelijk met de limiet uit het werkplaatshandboek voor je alles vervangt.
Transmissieolie	Viscositeit, specificatie en vulhoeveelheid volgens het werkplaatshandboek van jouw bouwjaar	Gebruik geen auto-olie met frictieverlagers: die laat natte koppelingen slippen.

Gereedschap

Inbusset
Momentsleutel
Schuifmaat
Olieopvangbak

Onderdelen voor deze reparatie

Voorkomen

Controleer de kettingspanning en de tandwieltanden regelmatig (volgens het interval uit je handboek, in zand vaker) en vervang ketting en beide tandwielen als set. Monteer een kettingglijstuk en een tandwielbeschermer als je in stenig terrein rijdt. Houd je originele achtertandwiel apart voor weggebruik en lange verbindingsritten.

Veelgestelde vragen

Wat is de standaard eindoverbrenging van de XE 125 precies?

Tel het na op je eigen moto: het voortandwiel is 13 tanden op een 520-ketting, maar het exacte aantal tanden achter op de XE 125 kunnen wij niet onderbouwen met de bronnen die we hebben - vraag het na bij je dealer of lees het in het handboek van jouw bouwjaar. Wat wel vaststaat: de YZ125-basis heeft vanaf 2005 origineel 13/48, en de interne bakverhoudingen komen van de YZ125-cross, dus het is geen wide-ratio enduro-bak.

Moet ik ook een nieuwe ketting kopen als ik naar 50 tanden ga?

Bijna altijd wel. Een groter achtertandwiel vraagt meestal twee extra schakels, en een gebruikte ketting op een nieuw tandwiel rekt razendsnel uit. Vervang ketting, voor- en achtertandwiel als set en stel daarna de spanning en de wieluitlijning opnieuw in.

Is een kortere overbrenging op de weg nog bruikbaar met kenteken?

Met 50 of 51 tanden achter verlies je topsnelheid en draait de motor op de weg duidelijk hoger - voor verbindingsritjes naar het bos gaat dat, voor lange stukken provinciale weg wordt het vervelend. Veel rijders houden daarom twee achtertandwielen (het standaardtandwiel voor de weg, 50/51T voor het terrein); een tandwiel wisselen kost een kwartier. Een XE-eigenaar die zijn moto naar supermotard ombouwde, meldt juist dat hij hem langer heeft overgebracht.

Bronnen

2y4t.com (Spaans enduroforum) - XE 125 enduro, grotere achterkroon gemonteerdtambn le puse plato mas grande de 50 dientes
2y4t.com (Spaans enduroforum) - XE 125 enduro, overbrenging en uitlaat aangepastLa moto va finísima y como un tiro lleva escape bud racing. Y plato más pequeño y piñon más grande.
forum.MxBars.net (Italiaans) - YZ125-basis, standaard voortandwiel en 13/51 in het terreinallora, in genere il pignone originale è il 13, ma a quanto pare il tuo è stato cambiato con un numero inferiore
Offroadforen Community (Duits) - XE 125 enduro 2021, overbrenging moet mee bij ombouwmuss nicht auch noch die Übersetzung geändert werden

Dit advies is indicatief. Gebruik voor veiligheidskritisch werk altijd het officiële werkplaatshandboek of laat het werk uitvoeren door een dealer.